Toen de nazi's de macht in kamp Westerbork overnamen, werd de naam van het kamp veranderd van Vluchtelingenkamp naar Durchgangslager - Transitokamp. Op dat moment waren ongeveer twaalfhonderd Duits Joodse vluchtelingen gehuisvest in het kamp. Ze werden de alte Lagerinsassen - kamp oudsten genoemd. Enkele van hen werden bevorderd tot de "aristocratie" van Westerbork. De Nederlandse commandant Schol had namelijk voor het uitbreken van de oorlog reeds aan enkele Duitse Joden aangeboden om een interne kampleiding te vormen. Daarmee bereikte hij dat een paar Joodse vluchtelingen de verantwoording op zich namen om tezamen met Schol de orde te handhaven. Hun beloning voor coöperatie, zo zou later blijken, was het gezochte uitstel van deportatie. Soms deelden ook familieleden en vrienden in dit voordeel. Een baan bij de Ordnungsdienst - kamppolitie of OD was b.v. zo'n voordeel. Arthur Pisk werd tot hoofd van de OD aangewezen. Alhoewel de meeste leden van de OD vrijwilligers waren, werden sommigen tegen hun zin hieraan toegevoegd, vooral de jongere tieners, jongens en meisjes die als boodschappers voor Schlesinger en Pisk dienst moesten doen.

       Het is geen wonder dat de meeste mensen een grote tegenzin hadden jegens de ODers. Dat blijkt wel uit de naam die ze verworven hadden, want ze werden stiekem de Joodse SS genoemd. Het meest verachte lid van de OD was Arthur Pisk. Pisk en zijn 182 leden tellende organisatie werden gehaat en gevreesd door de rest van de gevangenen. Pisk overleefde Westerbork en de oorlog. Het is echter niet geheel duidelijk wat er met hem na de oorlog gebeurd is. Het is wel een feit dat hij Nederland op een gegeven moment wist te verlaten om zich ergens anders te vestigen. Australië wordt genoemd, maar daar heb ik geen bewijs van. Totdat in 2004 ik de gelegenheid had om Aad van As in Sydney te ontmoeten. Van hem vernam ik dat Pisk inderdaad naar Australië emigreerde. Hij is sindsdien overleden en is in Australië begraven.

       Omdat Duitse Joden de eersten waren die als vluchtelingen het kamp Westerbork bevolkten, ligt het voor de hand dat het merendeel van de kamppolitie uit Duitse Joden bestond. Ze waren verantwoordelijk voor brandweerdienst, maar ook werden ze gebruikt als kamppolitie om de straf barak te bewaken. Dan werd van de OD gebruik gemaakt om scherp toezicht te houden op de overige Joden die of per transport het kamp binnen kwamen, of wanneer ze het kamp verlieten met een deportatietrein nach dem Osten - naar het Oosten. De OD zag er op toe dat de goederenwagens volgeladen werden en daarna moesten ze de wagons afgrendelen. Ze vielen op in het kamp omdat ze groene overalls droegen. Verscheidenen voerden hun taken uit met veel dienstijver, tot grote voldoening van Gemmeker, Schlesinger en Pisk, en natuurlijk Berlijn (Adolf Eichmann). Er zijn weinig geslaagde ontsnappingen gemeld. De vrees was groot dat achterblijvende familieleden het moesten ontgelden als men er in slaagde om weg te komen. Die dreiging was reëel. Bovendien wisten leden van het medewerkende korps van de Marechaussee en de OD de ontsnappingspogingen tot een minimum te beperken.

vltr: Een goederentrein staat klaar - de OD moest de orde bewaren - als laatst moesten de deuren door hen gegrendeld worden

       Fred Kuraner, een jonge Duitse vluchteling, was één van de weinigen die uit Westerbork wist te ontsnappen. Zijn moeder, Regina Kuraner-Siemke uit Kottbus, Duitsland, was eerder naar Sobibor afgevoerd. Op een maandagavond, na het afroepen van de namen die de volgende dag voor deportatie bestemd waren, kroop hij onder de prikkeldraadomheining door en reed weg op een fiets die iemand voor hem tegen het crematorium geplaatst had. Het crematorium was een klein gebouw dat net even buiten de omheining van het kamp stond. Fred's vlucht werd een succes. Hij vond een onderduikadres en overleefde de oorlog. Na de oorlog emigreerde Fred naar Amerika waar hij trouwde en een gezin stichtte. Fred overleed in 1991. Deze informatie werd mij toegezonden, via e-mail, door zijn dochter.