Majdanek, ook wel gespeld als Maidanek, was zowel een concentratie- als een vernietigingskamp, gelegen aan de zuid-oostelijke rand van de stad Lublin in Polen, met als gevolg dat dit abattoir voor mensen de naam kreeg van Lublin-Majdanek. Oorspronkelijk was het kamp bedoeld om krijgsgevangenen te herbergen. Voor dit doel werd de poort geopend op 21 juli 1941. De eerste 5,000 krijgsgevangenen waren soldaten van de USSR. Ze arriveerden in het najaar van 1941. Het duurde niet lang of ze kwamen om van honger en werden blootgesteld aan het strenge klimaat van het seizoen. De volgende transporten bestonden hoofdzakelijk uit Poolse Joden. Het is echter een bekend feit dat ook niet-Joodse Poolse gevangenen naar Majdanek gezonden werden. In het najaar van 1942 werd het kamp een vernietigingskamp voor Joden. De eerste transporten met 15,000 Joodse slachtoffers kwamen uit Slowakije en het Protectoraat Bohemen en Moravië. Daarna nog eens 36,500 van het Poolse platteland. Ook kwamen er 6,000 uit Nederland terwijl tevens Griekse Joden naar Majdanek gedeporteerd werden. Daarna volgden 74,000 Poolse Joden uit Warschau, Bialystok en uit de omgeving van Lublin. Zoals in vele andere gevallen, varieert vanwege de geringe beschikbare informatie en gebrek aan gevonden documentatie, het aantal vermoorde Joden in Majdanek. Naar schatting moet het aantal tussen de 100,000 en 250,000 liggen. Het grootste gedeelte kwam uit Polen. Men schat dat in totaal, Joden, krijgsgevangenen en niet-Joodse gevangenen, tussen 250,000 en 500,000 mensen hier omgekomen zijn. Voornamelijk door uithongering, maar ook door executie. Het zal hoogstwaarschijnlijk nooit bekend worden hoeveel Russische krijgsgevangenen hier en in andere kampen de dood vonden.

       Aanvankelijk werden de slachtoffers in een nabijgelegen bos vermoord met de kogel, waar ze in massagraven begraven werden. Een bijzonder gruwelijke dag vond plaats in november 1943. Uit vergelding voor een opstand die plaats vond in de getto's, maar vooral voor de opstanden van Sobibor en Treblinka, besloten de nazi's om de vernietiging van de Joden in het district van Lublin te bespoedigen. Deze slachtpartij werd cynisch Aktion Erntefest - actie Oogstfeest genoemd. Alhoewel Majdanek geen deel uitmaakte van Aktion Reinhard - Operatie Reinhard, de methode van uitroeiing kwam overeen met die van Operatie Reinhard. Er werden gaskamers gebouwd waar de beruchte Zyklon B korrels gebruikt werden als massa verdelgingsmiddel. Deze korrels produceerden een snel dodend blauwzuur gas. Na de vergassing werden de lichamen gecremeerd.

       Zoals eerder vermeld, kwamen de Joden in opstand tegen het barbaarse nazi regiem. Vooral in de omgeving van Lublin ontstond een sterke ondergrondse beweging. Toen in de kampen van Sobibor en Treblinka de gevangenen in opstand kwamen tegen de SS barbaren, werd uit wraak het overgrote deel van de Joodse gevangenen die zich nog in Majdanek bevonden door de nazi's met machinegeweervuur om het leven gebracht. Op 3 november 1943 alleen al werden 18,000 Joden vermoord. In totaal werden op deze manier 42,000 Joden omgebracht. Ze werden begraven in diepe greppels die ze eerst zelf hadden moeten graven. Tegen het eind van de oorlog, met het naderen van het Russische leger, trachtten de nazi's met behulp van overgebleven gevangenen van andere kampen om alle sporen van hum misdaad uit te wissen. Toen op 24 juli 1944 uiteindelijk het kamp bevrijd werd door het Rode leger trof men slechts enkele honderden gevangenen uit verschillende landen levend aan.

       Gedurende het bestaan van het kamp, kon Majdanek pochen meer comman- danten te hebben versleten dan welk ander kamp ook. De volgende SSers volgden elkaar vrij snel op: Als eerste werd SS-Standartenführer - SS-Kolonel Karl Otto Koch aangesteld. Hij was commandant van september 1941 tot juli 1942. Zijn opvolger was SS-Hauptsturmführer - SS-Kapitein Max Kögel die van begin augustus tot oktober 1942 de macht had. Als derde commandant werd SS-Führer und KZ-Lagerkommandant - SS Leider en concentratiekampcommandant Hermann Florstedt aangesteld die van oktober 1942 tot september 1943 de leiding overnam. Na hem kwam als vierde SS-Obersturmbannführer - SS-Lt. Kolonel Martin Gottfried Weiß. Hij had de macht van september 1943 tot mei 1944, en de laatste commandant was SS-Obersturmbannführer - SS-Lt. Kolonel Arthur Liebehenschel die van mei tot 22 juli 1944 als vijfde de positie van commandant bekleedde. Maar de man die het in Majdanek echt voor het zeggen had was SS Obersturmführer - SS-1st Lt. Anthony Thernes. Thernes gedroeg zich als zodanig, ook al was hij ondergeschikt aan de vijf eerder genoemde commandanten. Hij werd door het Rode leger gevangen genomen, verhoord, berecht en ter plaatse geëxecuteerd.

       Karl Koch werd vrij snel uit zijn functie ontheven. Hij werd er van beschuldigd zich tegoed gedaan te hebben aan de roofbuit van de Joodse slachtoffers. Hij werd door een Duits gerechtshof berecht en nog voor de oorlog ten einde was, door de nazi's ter dood veroordeeld en geëxecuteerd. Florstedt, zijn opvolger, zou aan Koch een voorbeeld hebben moeten nemen, maar ook hij werd betrapt op het stelen van roofbuit uit de magazijnen van Majdanek. Het mag u vreemd voorkomen dat in de wrede omgeving van concentratie- en vernietigingskampen, meer dan 800 gevallen van wreedheid en corruptie voor het gerecht kwamen en berecht werden door Dr. Konrad Morgan, de officiele rechtsonderzoeker voor de Kripo, Kriminal Polizei - Criminele Politie van het Reich - Rijk. Het resultaat was dat in totaal meer dan 200 SSers, die voorheen een kamp onder zich hadden, schuldig bevonden werden. Onder hen bevond zich ook Amon Goetz, de beruchte voormalige commandant van Plaszow. Hij is inbegrepen bij deze mensonterende groep. Kamp Plaszow werd berucht ten gevolge van de goed gedocumenteerde film "Schindler's list."

       Twee van de commandanten werden berecht en veroordeeld door de gealli- eerden na de oorlog. Max Kögel werd ter dood veroordeeld door een Brits gerechtshof in 1946 en Martin Weiß ontving eveneens de doodstraf. Hij werd berecht door een Amerikaans gerechtshof, ook in 1946. Arthur Liebehenschel, de laatste commandant die in 1944 de leiding overnam, na gediend te hebben als commandant van Auschwitz I, verliet Majdanek om in Triest verder te dienen. Na de oorlog werd Liebehenschel uitgeleverd naar Krakow waar hij terecht stond voor misdaden tegen de mensheid. Hij werd tot de doodstraf veroordeeld door het Hoge Volksgerechthof in Krakow en dat vonnis werd aldaar voltrokken. De openbare rechtszitting van de overige Majdanek SSers en leger officieren die in Majdanek dienst gedaan hebben, vond eindelijk plaats in Düsseldorf, Duitsland in de jaren 1976-77.

Verwante link:

Lublin, zoals gezien van binnenuit het kamp Majdanek